นายสุทธิพล ทวีชัยการ กรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กสทช.) ด้านกฎหมาย ในฐานะกรรมการกิจการโทรคมนาคม (กทค.) กล่าวว่า การรับฟังความคิดเห็นสาธารณะ (ประชาพิจารณ์) (ร่าง) ประกาศคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง การกำหนดข้อห้ามการกระทำที่มีลักษณะเป็นการครอบงำกิจการโดยคนต่างด้าว พ.ศ. ... ในวันที่ 21 มิ.ย. มีผู้ร่วมเข้าฟังที่เห็นด้วย และไม่เห็นด้วยกับร่างประกาศฯดังกล่าว
       
       โดยเฉพาะในประเด็นเรื่องความมั่นคงที่ร่างประกาศฯมีการแก้ไขโดยการตัดออกไป เพราะหากยังคงไว้นอกจากจะเป็นการกำหนดกติกาเกินเลยไปจากกรอบของกฎหมายแม่บทแล้ว ยังไม่ตรงกับเจตนารมณ์ของการออกประกาศฯ ซึ่งต้องการป้องปรามการกระทำที่มีลักษณะเป็นการครอบงำกิจการโดยคนต่างด้าว อันเป็นคนละประเด็นกับเรื่องความมั่นคงของรัฐ ซึ่งประกาศฯดังกล่าวยังยึดตาม พ.ร.บ.การประกอบกิจการโทรคมนาคม พ.ศ.2544 และพ.ร.บ.การประกอบธุรกิจของคนต่างด้าวฯ
       
       ส่วนกรณีร่างประกาศจะขัดต่อพันธกรณีของประเทศไทยที่ให้ไว้ในองค์การการค้าโลก (WTO) หรือไม่นั้น ล่าสุดกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ได้ส่งจดหมายตอบกลับแล้วว่าร่างประกาศฯไม่ขัดต่อพันธกิจระหว่างประเทศ
       
       นอกจากนี้ยังมีการแก้ไขเพิ่มเติมประเด็นบัญชีท้ายประกาศเดิม โดยให้รวมความหมาย การครอบงำกิจการผ่านคนต่างด้าว ตัวแทน หรือ ตัวแทนเชิดเข้ามาถือหุ้นไม่ว่าทางตรง หรือ ทางอ้อมเพื่อหลีกเลี่ยงประกาศฉบับนี้ และยกเลิกข้อความ การครอบงำกิจการผ่านพฤติกรรมในลักษณะอื่นใดอันมีผลเป็นการให้คนต่างด้าว หรือ ตัวแทนของคนต่างด้าว เข้ามามีอำนาจควบคุมในกิจการของผู้รับใบอนุญาต ไม่ว่าโดยทางตรงหรือทางอ้อม
       
       'ร่างประกาศฯนี้ยังครอบคลุมถึงใบอนุญาตประเภทที่ 2 และ 3 แต่ต้องอยู่ในกรอบกิจการโทรคมนาคม ดังนั้นการประมูลใบอนุญาตกิจการดาวเทียมที่จะเกิดขึ้นก็ครอบคลุมเช่นเดียวกัน'
       
       สำหรับบัญชีแนบท้ายข้อห้ามการกระทำที่มีลักษณะเป็นการครอบงำกิจการโดยคนต่างด้าวที่แก้ไขมี 8 ข้อ ซึ่งอาจจะมีการแก้ไขถ้อยคำเพิ่มเติมในเนื้อหาในร่างประกาศฯฉบับนี้
       
       ทั้งนี้ภายหลังการประชาพิจารณ์ในวันที่ 21 มิ.ย.แล้วขั้นตอนต่อไปคณะอนุกรรมการบูรณาการกฏหมายจะนำความคิดเห็นต่อร่างประกาศฯไปวิเคราะห์แก้ไข ก่อนจะเสนอต่อคณะกรรมการกทค.และจะนำเข้าที่ประชุมบอร์ดกสทช.ต่อไป ซึ่งคาดว่าจะสามารถประกาศในราชกิจจานุเบกษาภายในเดือนก.ค.นี้ และมั่นใจว่าจะเสร็จก่อนการเปิดประมูลใบอนุญาต 3G แน่นอน
       
       ขณะที่นายดามพ์ สุคนธทรัพย์ รองประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท โทเทิ่ล แอ็คเซ็ส คอมมูนิเคชั่น (ดีแทค) กล่าวว่า ดีแทคยังคงไม่เห็นด้วยกับร่างประกาศครอบงำฯเหมือนเดิม แม้จะมีการปรับปรุงหรือแก้ไขถ้อยคำในบางประเด็นแล้วก็ตาม โดยเฉพาะประเด็นคำนิยามและบัญชีแนบท้ายจำนวน 8 ข้อ รวมไปถึงวิธีการบังคับใช้ประกาศดังกล่าวซึ่งกสทช.เองยังไม่เคยมีการชี้แจงออกมาเป็นลายลักษณ์อักษร ไม่เช่นนั้นหากมีการเปิดประมูลใบอนุญาต 3G ก็อาจจะเกิดปัญหาในการพิจารณาคุณสมบัติ เนื่องจากในพ.ร.บ.ประกอบกิจการโทรคมนาคม พ.ศ.2544 ได้กำหนดให้กสทช.สามารถใช้ดุลยพินิจเท่านั้น
       
       นอกจากนี้ดีแทคยืนยันว่าประกาศฉบับดังกล่าวไม่มีความจำเป็น เนื่องจากบริษัทที่อยู่ในอุตสาหกรรมโทรคมนาคมล้วนแต่เป็นบริษัทที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ฯ ดังนั้นการกำกับดูแลโดยใช้พ.ร.บ.กิจการคนต่างด้าวของกระทรวงพาณิชย์ และพ.ร.บ.ประกอบกิจการโทรคมนาคมก็เพียงพอแล้ว อีกทั้งยังกลัวว่าจะมีผู้ประกอบการบางรายอาศัยประกาศฉบับดังกล่าวเป็นเครื่องมือในการล้มการประมูลใบอนุญาต 3G โดยการฟ้องร้องผู้ประกอบการที่เข้าร่วมประมูล
       
       'เราเกรงว่าผู้ประกอบการบางรายจะนำร่างประกาศฯฉบับนี้ไปเป็นข้ออ้างในการล้มการประมูล 3G ส่วนที่เราจะฟ้องร่างประกาศฯเหมือนฉบับที่แล้วหรือไม่ต้องรอดูความชัดเจนของกสทช.ต่อร่างประกาศฯนี้อีกครั้งหนึ่ง'
       
       โดยเฉพาะการที่กสทช.แบ่งวิธีการประมูลเป็น 9 สล็อต อาจทำให้ผู้ประกอบการรายใหญ่ที่มีอยู่ 3 รายได้ 20 MHz 1 ราย และ 15 MHz 2 ราย ดังนั้นหากมีการฟ้องร้องว่ามีผู้ประกอบการรายหนึ่งขัดคุณสมบัติในร่างประกาศครอบงำกิจการโดยคนต่างด้าว จะทำให้เหลือผู้เข้าร่วมประมูลเพียง 2 รายเท่านั้นซึ่งจะทำให้จำนวนคลื่นความถี่เกินกว่าจำนวนที่กสทช.กำหนดให้รายละ 20 MHz และสุดท้ายจะไม่เกิดการแข่งขันในการประมูล และอาจจะต้องล้มการประมูลไปในที่สุด
       
       สำหรับบัญชีแนบท้ายข้อห้ามการกระทำที่มีลักษณะเป็นการครอบงำกิจการโดยคนต่างด้าว ประกอบด้วย 8 ข้อ ได้แก่ 1.การครอบงำกิจการผ่านการให้คนต่างด้าว ตัวแทน หรือตัวแทนเชิดเข้ามาถือหุ้นไม่ว่าโดยทางตรงหรือทางอ้อมเพื่อหลีกเลี่ยง ประกาศฉบับนี้ 2. การครอบงำกิจการผ่านการถือหุ้นโดยคนต่างด้าวเอง หรือถือผ่านผู้แทนหรือตัวแทนของคนต่างด้าว โดยหุ้นดังกล่าวมีสิทธิพิเศษในการออกเสียงลงมติในการประชุมผู้ถือหุ้นเกินกว่าสัดส่วนจำนวนหุ้นที่ถือไว้จริง หรือเป็นหุ้นที่มีสิทธิพิเศษเหนือกว่าหุ้นที่ถือโดยผู้มีสัญชาติไทย
       
       3. การครอบงำกิจการผ่านการที่คนต่างด้าวมีอำนาจควบคุมหรือมีอิทธิพลไม่ว่าโดย ทางตรงหรือทางอ้อมในการกำหนดนโยบาย การบริหารจัดการการดำเนินงาน หรือการแต่งตั้งกรรมการหรือผู้บริหารระดับสูง4.การครอบงำกิจการผ่านการมีนิติสัมพันธ์กับแหล่งที่มาของเงินลงทุนและเงินกู้จากคนต่างด้าวหรือนิติบุคคลในเครือ อาทิการค้ำประกันเงินกู้ การให้กู้เงินในอัตราดอกเบี้ยต่ากว่าราคาตลาด การประกันความเสี่ยงทางธุรกิจ หรือการให้สินเชื่อ ทั้งนี้ในลักษณะที่มีการเลือกปฏิบัติ
       
       5.การครอบงำกิจการผ่านการทำสัญญาจัดซื้อเกี่ยวกับ ทรัพย์สินทางปัญญา สัญญาแฟรนส์ไชส์ (Franchise) หรือสัญญาที่ให้สิทธิแต่เพียงผู้เดียวกับคนต่างด้าวหรือนิติบุคคลในเครือ และสัญญาดังกล่าว มีผลเป็นการถ่ายโอนค่าใช้จ่าย และผลประโยชน์ตอบแทนให้แก่คนต่างด้าว 6. การครอบงำกิจการผ่านการทำสัญญาจัดซื้อจัดจ้างหรือสัญญาจ้างบริหารกับคนต่างด้าว หรือ นิติบุคคลในเครือ หรือลูกจ้าง หรือพนักงานของคนต่างด้าวหรือนิติบุคคลในเครือและสัญญาดังกล่าว มีผลเป็นการถ่ายโอนค่าใช้จ่าย และผลประโยชน์ตอบแทนให้แก่คนต่างด้าว
       
       7. การครอบงำกิจการผ่านการร่วมประกอบกิจการกับคนต่างด้าวหรือนิติบุคคลในเครือโดยมีการจัดสรรหรือแบ่งต้นทุนในการประกอบกิจการในลักษณะที่มีผลเป็นการถ่ายโอนค่าใช้จ่ายและผลประโยชนต์อบแทนให้แก่คนต่างด้าว และ 8. การครอบงำกิจการผ่านการทำธุรกรรมในลักษณะโอนราคา (Transfer pricing) หรือสมยอมด้านราคากับคนต่างด้าวหรือนิติบุคคลในเครือ